چالش حلیّت استقراض با بهره از مؤسسات پولی و مالیِ غیر مسلمان

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

استادیار جامعةالمصطفی العالمیه

چکیده

امروزه مسلمانان زیادی در کشور‌های غیر مسلمان زندگی می‌نمایند و طبعاً برای ادامه زندگی ناگزیر از داشتن و استفاده نمودن از منابع و امکانات حیاتی و زیستی هستند. یکی از این منابع گرفتن وام با بهره از مؤسسات پولی و مالی غیر مسلمان در آن کشور‌ها می‌باشد. حلال و یا حرام بودن این امر برای مسلمانان آن دیار یکی از چالش‌های عمده زندگی در کشورهای مذکور به شمار می‌رود. در فقه شیعه، نظریه‌های متفاوتی در تبیین حلیت وام با بهره ارائه شده است؛ نظریه قصد قرض نداشتن از سوی مسلمان، نظریه غنیمت، نظریه استنقاذ، نظریه از باب ضرورت و عدم عسر و حرج از این شمارند. این پژوهش با بازاندیشی انتقادی و ردّ نظریه‌های چهارگانه، حلیت وام با بهره از مؤسسات پولی و مالی غیر مسلمان را از طریق نظریه قدرت واقعی و خرید پول و ارزش مالی و مبادلاتی آن، تحلیل و تجویز می‌نماید. بر اساس این نظریه، اگر در بازه زمانی کوتاه، قدرت و ارزش نامبرده تغییری نکرد، حلیت این گونه تسهیلات، به کمک نظریه ضرورت و عدم عسر و حرج تبیین می‌شود.

کلیدواژه‌ها